"Jerzy Lewczyński. Album Życia. Wybór Z Dwóch Kolekcji Prywatnych"

Galeria Zdjęć

20 listopada 2015 - 17 stycznia 2016
Wystawa czynna : od wtorku do niedzieli w godz. 1100 - 1900
Wernisaż : 19 listopada 2015 o godz. 1930

Ceny biletów

Prezentowana w Państwowej Galerii Sztuki w Sopocie wystawa jest pierwszą po śmierci próbą przekrojowego ukazania dorobku urodzonego w 1924 roku w Tomaszowie Lubelskim i zmarłego w 2014 roku w Gliwicach Jerzego Tadeusza Lewczyńskiego .
Pochodzące z prywatnych kolekcji Cezarego Pieczyńskiego i Dariusza Bieńkowskiego fotografie pokazują horyzont twórczości sięgając wstecz do pierwszych, tworzonych jeszcze w czasach stalinizmu prac i zamykając ekspozycję fotografiami współczesnymi.
Jerzy Lewczyński od początku drogi artystycznej przyciągał uwagę swoją postawą artystyczną oraz - co nie mniej istotne - magnetyczną osobowością. Już pierwszy, zorganizowany w Gliwicach w 1959 roku Pokaz zamknięty (który przeszedł do historii za sprawą tekstu Alfreda Ligockiego pod umowną nazwą Antyfotografii ) odsłonił talent artystyczny i organizacyjny Lewczyńskiego, który przekraczał granice gliwickiego i śląskiego środowiska fotograficznego. Ogólnopolska sława i pozycja Lewczyńskiego wyrażana w zainteresowaniu galerii i kuratorów, tekstach krytycznych i zakupach do kolekcji muzealnych systematycznie rosła w kolejnych dekadach osiągając pełnię po roku 2000, kiedy to w ciągu dekady zorganizowano dwie istotne wystawy podsumowujące dorobek artysty.
W ostatnich latach życia Lewczyński stał się ulubieńcem kolekcjonerów i galerzystów, a ceny jego prac szybko rosły. Do legendy świata sztuki przeszły historie, gdy autor Tryptyku znalezionego na strychu na prośbę kolekcjonerów i galerzystów sygnował prace drukowane na zwykłej drukarce lub powielane na xero. Hojna i nieszablonowa postawa artysty oznacza dla badaczy problemy z datowaniem zdjęć i odbitek, tytułami serii, określeniem wielkości edycji fotografii, statusu kolejnych wydruków i kserokopii zdjęć. Lewczyński świadomie igrał z kolekcjonerskim fetyszyzmem i wystawiał swoich marszandów na próbę. Ustalenie wartości, proweniencji i tożsamości wielu dzieł może jeszcze długo nastręczać problemów spadkobiercom, kolekcjonerom, jak i depozytariuszom dorobku Lewczyńskiego. Paradoksalnie to sytuacja wymarzona i poniekąd zaplanowana przez gliwickiego artystę, którego otwarte dzieło opiera się zamknięciu w sztywnych ramach.
/Fragment tekstu Adama Mazura, Album życia. Problematyka badań nad twórczością Jerzego Tadeusza Lewczyńskiego z katalogu wystawy/

Jerzy Lewczyński , urodzony 14 marca 1924 roku w Tomaszowie Lubelskim, zmarł 2 lipca 2014 roku w Gliwicach, artysta, fotograf, zajmował się także historią fotografii i krytyką oraz publicystyką związaną z fotografią. W latach 1943-1945 był żołnierzem Armii Krajowej w obwodzie Tomaszowa Lubelskiego, w 1944-1945, aby uniknąć aresztowania, wstąpił do II Armii Ludowej Wojska Polskiego. W 1951 roku ukończył studia na Politechnice Śląskiej w Gliwicach na Wydziale Inżynieryjno-Budowalnym. W latach 1951-1981 pracował jako projektant w Biurach Projektów Przemysłu Chemicznego w Gliwicach. Od lat sześćdziesiątych pracował nad koncepcją „archeologii fotografii”, którą ostatecznie zdefiniował w latach dziewięćdziesiątych – w 1997 roku odbyła się wystawa Archeologia fotografii , której towarzyszył katalog z tekstem artysty (Galeria „Pusta”, Katowice). W 1998 roku fotograf został odznaczony medalem „Zasłużony dla fotografii polskiej” przez Fotoklub Rzeczpospolitej Polskiej, rok później wydał Antologię polskiej fotografii 1839-1989 (Lucrum s.c., Bielsko-Biała). W 2007 roku otrzymał Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” oraz Nagrodę im. Katarzyny Kobro.
Prace artysty znajdują się w zbiorach: Muzeum Sztuki w Łodzi, Muzeum Narodowego we Wrocławiu, Muzeum Historii Fotografii w Krakowie, Muzeum Górnośląskiego w Bytomiu, Muzeum w Gliwicach, Muzeum Folkwang w Essen, Musée de l'Elisée w Lozannie oraz wielu kolekcjach prywatnych

Kurator wystawy : Cezary Pieczyński