Artysta

Zaniewski, Wojciech

WOJCIECH ZANIEWSKI (ur. 20 XI 1955 roku)

Urodzony w Gdańsku. Studia w gdańskiej Państwowej Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych (obecnie ASP) pod kierunkiem wybitnych pedagogów. Dyplom w pracowni profesora Kazimierza Ostrowskiego w roku 1979.
Zajmuje się głównie malarstwem, poszukując właściwej formuły dla swoich fascynacji pejzażem - wypowiadając się w technikach klasycznych (olej, pastel, akwarela). Odbył liczne podróże artystyczne, między innymi: do Anglii, Niemiec, Rosji, Włoch, Stanów Zjednoczonych Ameryki. Uczestnik wielu krajowych wystaw zbiorowych, między innymi: w Sopocie, Gdyni, Warszawie, Katowicach, w Nowym Sączu (Międzynarodowe Biennale Pasteli 2011), Krakowie… w tym kolejnych edycji Aukcji Dzieł Sztuki - „Bliźniemu Swemu” na rzecz Towarzystwa Pomocy im. Św. Brata Alberta oraz zagranicznych: w Danii, Japonii, Francji - w Instytucie Polskim w Paryżu czy w Saint-Aulaye - Salon 2012 (Międzynarodowe Biennale Pasteli) oraz indywidualnych: w Gdańsku, Sopocie, Warszawie - Galeria „Zapiecek” a także w Nowym Yorku w Galerii „Synchronicity Space” na SoHo.
Laureat kilku nagród i wyróżnień uzyskanych w wyniku konkursów, między innymi: w Katowicach oraz w Warszawie. W roku 1986 jako stypendysta rządu włoskiego, odbywał praktykę w Rzymskiej Accademia delle Belle Arti w pracowni profesora Sandro Trottiego. Przez ponad dekadę związany z PWSSP w Gdańsku (obecnie ASP), po wygaśnięciu umowy nauczał w szkolnictwie pozaakademickim.
Obecnie prowadzi warsztaty plastyczne na Uniwersytecie Gdańskim (GUTW UG) oraz na pedagogice w ramach umowy o dzieło. W roku 1995 uzyskał kwalifikacje I stopnia na gdańskiej PWSSP (obecnie ASP) w dyscyplinie artystycznej – malarstwo - dr sztuki. W roku 2008 otrzymał stypendium Marszałka Województwa Pomorskiego na realizację projektu artystycznego - wystawę pasteli, a w roku 2011 stypendium Prezydenta Miasta Sopotu na kolejny projekt artystyczny.
W roku 2009 został przyjęty w poczet Stowarzyszenia Pastelistów Polskich (SSP), w którym jest aktywnym członkiem - biorąc udział w licznych wystawach, między innymi: w Międzynarodowym Biennale Pasteli w Nowym Sączu 2011 czy w Salonie 2012 w Saint-Aulaye we Francji. W roku 2014 uzyskał stypendium Marszałka Województwa Pomorskiego dla twórców kultury, na finalizację projektu - wydanie książki pod roboczym tytułem „Rozważania o sztuce - między tradycją a ponowoczesnością” (ostateczny tytuł wydania „Dokąd zmierza współczesna sztuka. Eseje o historii sztuki jej rozwoju i perspektywach”).
Poza aktywnością artystyczną był także pomysłodawcą oraz animatorem dwóch głośnych wydarzeń artystycznych: ogólnopolskiej wystawy młodego malarstwa polskiego pt. „Krytycy o Nas” - Sopot BWA 1989 r. oraz albumu „Malarskie Widzenie” Gdańsk 1994 - prezentującego sylwetki artystów malarzy i grafików Wybrzeża.
Twórczość artysty była prezentowana w ogólnopolskim dwumiesięczniku „Sztuka” oraz w wydawnictwach Gdańskiego Towarzystwa Przyjaciół Sztuki. 

Prace Wojciecha Zaniewskiego znajdują się w wielu kolekcjach, między innymi w Państwowej Galerii Sztuki w Sopocie, Muzeum Narodowym w Gdańsku, Musee du Pastel w Saint-Aulaye we Francji, Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Urzędzie Miejskim w Sopocie, kolekcjach firmowych (MAG Gdynia) oraz licznych zbiorach prywatnych, zarówno w kraju, jak i za granicą: w Niemczech, Japonii, Szwecji, USA, Kanadzie oraz we Francji.


TIMOTHY WARRINGTON (International Confederation of Art Critics) 

Analiza krytyczna 

Tajemnicze krajobrazy Wojciecha Zaniewskiego wydają się być poetyckimi metaforami wymyślonymi przez złożony i refleksyjny umysł. Intensywnie enigmatyczne ścieżki są absolutnymi protagonistami porywającej podróży wizualnej w najgłębsze zakamarki podświadomości artysty. Bezkresne horyzonty do dowolnej interpretacji przez widzów, którzy pozostają cały czas świadomi niemożności pełnego zrozumienia nieskończonych niuansów znaczeń, zawartych na papierze w misternych dziełach Zaniewskiego. Na pierwszy rzut oka, jesteśmy instynktownie zniewoleni przez kontrast pomiędzy wyrafinowanymi odcieniami delikatnych zieleni oraz dramatycznie czarnym niebem, zestawieniem, które wywołuje ostry efekt wizualny. Widz zostaje wrzucony do onirycznej aury kontrastujących nastrojów, które natychmiast przekształcają się w płodny sygnał do symbolicznych interpretacji.

Czy to ścieżka donikąd? Czy z powodzeniem trawersuje ciemność tego energetycznego tła

i poszukuje nowych horyzontów? A może kończy się w nieuniknionym meandrze snów?

Po głębszej analizie, pejzaże Zaniewskiego przyjmują formę mentalnych bodźców przestrzeni metafizycznych w ciągłej ewolucji, czy surrealistycznych okolic nasyconych niejasnymi odniesieniami. Zaniewski jest wyraźnie zafascynowany naturą i nieskończenie wielostronnie zróżnicowanymi możliwościami percepcji: w rzeczywistości jego lite, ale burzliwe niebo promieniuje artystyczną doskonałością, jest ono jednocześnie tonowane przez delikatną paletę barw. Przy pomocy wachlarza ochry i szarości, Zaniewski tworzy eleganckie kompozycje przyciągające uwagę widzów, w pobudzającym do myślenia labiryncie sprzecznych emocji.

Ze stylistycznego punktu widzenia, sztuka Zaniewskiego wykorzystuje wyrachowaną równowagę stonowanych barw i subtelnych odcieni. Światłocień przekształca się w tajemnicze cienie nałożone na gładkie powierzchnie, wyznaczając kontemplacyjną i niemą trójwymiarowość. W zasadzie, gdy widz jest przekonany, że rozumie daną pracę, szybko odkrywa ku swojemu zdumieniu, że kompozycja pozostaje tajemnicą podświadomości: sztuka Zaniewskiego stwarza nową przestrzeń percepcyjną, podobną do sztuki Rothko, charakteryzując się czystym abstraktem, uproszczonymi formami oraz intensywnym postrzeganiem naszej efemerycznej rzeczywistości.

Zaniewski Wojciech - analiza krytyczna Thimothy Warringtona z International Confederation of Art Critics

BOŻENA KOWALSKA: 

Malarstwo Wojciecha Zaniewskiego odbierane w pobieżnym oglądzie przyciąga warstwą tematyczną. Stanowi ją krajobraz par excellence romantyczny. Zanurzony w ciemnościach, często nie pozwala na zidentyfikowanie poszczególnych jego detali, czy nawet obszarów. Rozległe pasma i płaszczyzny szarości bądź ledwie dostrzegalnego w czerni ugru mogą więc być odczytywane jako łachy piasku lub lustro wody, zagony zaoranej ziemi, łąki czy pola porosłe zbożem, a gdzie indziej w prostych, surowych formach równoprawnie domyślać się można urwisk skalnych, co wielkich, ludzką ręką wzniesionych budowli.
Pejzaże malowane są z pełną świadomością koncepcji estetycznej, gdzie wyrafinowaniu przebijającego przez czerń koloru i skąpo dozowanego światła towarzyszą idealizacja i synteza form, prowadzące niekiedy do granicy rozpoznawalności obiektów. Koncepcja piękna Zaniewskiego – jeśli głębiej przeanalizować jego sztukę – ma naturę dualistyczną. Z jednej strony bowiem zawiera wymóg sensualnej urody obrazów, wraz z ich warsztatową doskonałością, z drugiej – z dużym naciskiem odwołuje się do wyobraźni literacko – filozoficznej. Artysta wydaje się bardziej zafascynowany niezwykłością opowiadań Borgesa i wysublimowanym estetyzmem literatury Prousta, Manna czy Iwaszkiewicza, niż malarstwem któregokolwiek z artystów przeszłości czy współczesności. Przyznaje się wprawdzie do upodobań i szczególnej atencji dla Poussina i Lorraina i do urzeczeń dziełami błękitnego i różowego okresu Picassa, czy obrazami de Chirico, ale jego twórczość czerpie z innych źródeł i opiera się na innych założeniach.
W pewnej analogii do Grzegorza Sztabińskiego, choć w odmienny w praktyce sposób, dąży Zaniewski do osiągnięcia „pejzażu idealnego” w sensie platońskim. Sądzi bowiem, że świat realny jest odwzorowaniem świata idei, a zatem, że wyobrażenia – jako pierwotne i doskonałe – mają wyższość nad realnością. Dlatego w długiej serii płócien na krajobraz przeniesiony z rzeczywistości nakładał się drugi, idealny. Ten pierwszy miał być odwzorowaniem istniejącego i zobaczonego. Ten drugi, wydzielony na jego tle prostokątnym zarysem ramki, zawierał szkic konturowy – czasem ze światłem czy smugą barwy – pejzażu pomyślanego, lub zaczerpniętego z cudzej niejako imaginacji, jak przykładowo słynny obraz M. Hobbemy Aleja w Middleharnis. Jednak obydwa pejzaże były irrealne.
Potem, w innej grupie płócien artysta zrezygnował z rysunków „pejzażu idealnego”, czy pozapejzażowej ingerencji. A był to czasem wąski pas – klin, świecącą smugą oranżu przecinający poziomo krajobraz, czasem rozbryzgi czerwieni, albo narysowany konturowo sześcian i jaskrawa kreska, kreśląca płótno w symetrycznym układzie kąta rozwartego.
Może artysta dostrzegł, że połączenie idei konceptualnej z intensywną emocjonalnością romantyzmu stanowi swoistą formą contradictio In adiecto. W pochodzących z ostatnich lat, dużych obrazach, w których barwy, jak w żadnych dotąd, przesłonięte zostały czernią, brak już konceptualnej obecności pejzażu idealnego, lub choćby jego odprysków. Irrealność i doskonałość krajobrazu – dotąd pojmowanego przez artystę jako rzeczywisty – podporządkowanego jednak konsekwentnie prawu harmonii i prostoty kompozycyjnej, stały się dla artysty wystarczalne. Jest to pejzaż liryczny, tajemniczy, o mocno rozluźnionych związkach z wszelkimi pierwowzorami. Dokonała się w nim projekcja istniejącego w myślach artysty pejzażu idealnego na ów, rzekomo rzeczywisty. I już bez rozróżnienia ich na dwa odmienne światy. 

Źródło: Malarskie Widzenie. Red. prowadzący W. Zaniewski. Gdańsk: Związek Polskich Artystów Malarzy i Grafików, Wojciech Zaniewski, 1994.


MAREK WYRZYKOWSKI: 

(…) Moim zdaniem malarstwo p. Wojciecha ZANIEWSKIEGO szczęśliwie uniknęło podporządkowaniu się /…/ modnym prądom i zachowało swoją autonomię…
W jego malarstwie olejnym dominuje pejzaż, pejzaż głęboko subiektywny, właściwie przywodzący na myśl zapis snu, tak dobrze odczuwanego lecz niemożliwego do pełniejszego określenia. Tego samego snu, który niepokoi i pociąga zarazem, pełnego tajemniczej pustki – niemal metafizycznej…
Jego obrazy tworzone w podobnej gamie kolorystycznej, w odmianach matowych brązów, fioletów i czerni, sugestywnie posępnych, na pierwszy rzut oka mogą robić wrażenie zwykłego uporu, podążania za jakimś wyspekulowanym krajobrazem. Próżnego popisu techniki, pozbawionym hedonistycznego piękna, ale w miarę jak zagłębiamy się w owe pejzaże dostrzegamy, że te dziwne barwy, rytmy, linie zdają się rządzić tu swoim własnym wewnętrznym ładem. Konsekwentnie powtarzane motywy o niemal jednakowej ciemnej tonacji, fragmenty architektury, stanowią jakby preludium do czegoś, co nadchodzi lub nadejść może… 

/adj. II stopnia / obecnie prof. Marek Wyrzykowski - Wydział Malarstwa ASP Warszawa/ 

Fragmenty z oceny pracy w związku z przewodem kwalifikacyjnym I stopnia w zakresie malarstwa, wszczętym przez Radę Wydziału Malarstwa i Grafiki PWSSP w Gdańsku z dnia 26.09.1994 roku


NAGRODY I WYRÓŻNIENIA:

  • 1985 rok – II nagroda w Ogólnopolskim Konkursie Malarskim im. Z.R. Pomorskiego , BWA Katowice
  • 1986 rok – Stypendium rządu włoskiego (przez Polskie MKiSz); Accademia delle Belle Arti di Roma – pracownia Prof. S. Trottiego
  • 1989 rok – Wyróżnienie (za projekt i animację) na Wystawie Młodego Malarstwa Polskiego- Krytycy o nas , Sopot
  • 2001 rok – Nagroda w I Biennale Malarstwa , Pałac Lubomirskich w Warszawie
  • 2008 rok – Stypendium Marszałka Województwa Pomorskiego przyznane przez Władze Samorządowe na realizację projektu artystycznego – wystawę pasteli
  • 2011 rok – Stypendium Prezydenta Miasta Sopot na realizację projektu artystycznego – wystawę malarstwa
  • 2014 rok – Stypendium Marszałka Województwa Pomorskiego dla twórców kultury (Cel: finalizacja projektu – wydanie książki pod roboczym tytułem „Rozważania o sztuce – między tradycją a ponowoczesność”; ostateczny tytuł wydania „Dokąd zmierza współczesna sztuka. Eseje o historii sztuki, jej rozwoju i perspektywach.”)
  • 2016 rok – Nagroda Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego
  • 2016 rok – Nagroda – Art Critique Document and Publication, ExpoChianciano, Włochy

WYSTAWY:

Wystawy indywidualne:

  • 1986 rok – Włoskie impresje , Wystawa postypendialna, GTPS w Gdańsku
  • 1987 rok – BWA w Gdańsku
  • 1993 rok – Galeria Triada w Sopocie
  • 1996 rok – Galeria Zapiecek w Warszawie
  • 1999 rok – Galeria Synchronicity Space na SoHo, Nowy York (USA)
  • 2008 rok – Veritas Est, postypendialna wystawa pasteli, GTPS w Gdańsku
  • 2015 rok – Wydmy – wystawa pasteli, Galeria Jackiewicz

Udział w wystawach zbiorowych w kraju:

  • 1980 rok – Młodzi 80, Gdynia
  • 1984 rok – 19 Młodych z Gdańska, Warszawa
  • 1985 rok – Ogólnopolski Konkurs Malarski im. Z.R. Pomorskiego , BWA w Katowicach (II nagroda)
  • 1986 rok – Profesor Ostrowski i jego uczniowie, BWA w Sopocie
  • 1987 rok – VII Biennale Sztuki Gdańskiej, BWA w Sopocie
  • 1988 rok – Wystawa pokonkursowa o nagrodę im. L. Wyczółkowskiego, BWA w Bydgoszczy
  • 1989 rok – Piękno ginącej przyrody, wystawa pokonkursowa, PKiN w Warszawie
  • 1989 rok – Krytycy o nas- Wystawa Młodego Malarstwa Polskiego , BWA w Sopocie (wyróżnienie)
  • 1992 rok – Aukcja na rzecz Fundacji Theatrum Gedanense, Gdańsk
  • 1993 rok – Aukcja na rzecz Fundacji Theatrum Gedanense, Gdańsk
  • 1995 rok – Polskie impresje – Ogólnopolska pokonkursowa wystawa malarstwa zorganizowana przez Fundację Polsko-Japońską im. Miyauchi, Kordegarda w Warszawie
  • 1996 rok – Obraz 96 – Ogólnopolska pokonkursowa wystawa malarstwa zorganizowana przez Fundację Polsko-Japońską im. Miyauchi, Kordegarda w Warszawie
  • 2000 rok – Gdynia – Dusseldorf, Galeria 78 w Gdyni
  • 2001 rok – I Biennale Malarstwa, Pałac Lubomirskich w Warszawie (nagroda)
  • 2006 rok – Akademia Sztuk Pięknych w Gdańsku 1945-2005 , Pałac Opatów w Oliwie
  • 2006 rok – Obrazy z Ratusza , Państwowa Galeria Sztuki w Sopocie
  • 2006 rok – III Ogólnopolska wystawa Malarstwa, Rysunku, Grafiki, Tkaniny i Rzeźby, Gdynia
  • 2008 rok – Wystawa z okazji 50-lecia Gdańskiego Towarzystwa Przyjaciół Sztuki, GTPS, Ratusz w Gdańsku
  • 2010 rok – XI Edycja Aukcji Dzieł Sztuki na rzecz Towarzystwa Pomocy im. św. Brata Alberta , Zachęta w Warszawie; Łódź; Kraków; Rzeszów
  • 2011 rok – V Międzynarodowe Biennale Pasteli , Nowy Sącz
  • 2011 rok – Pokonkursowa wystawa pasteli, Pałac Sztuki Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie
  • 2012 rok – XII Edycja Aukcji Dzieł Sztuki na rzecz Towarzystwa Pomocy im. św. Brata Alberta , Zachęta w Warszawie; Wrocław; Koszalin; Katowice; Rzeszów
  • 21 październik – 22 listopad 2012 rok - Wojciech Zaniewski i jego goście: Marek Dzienkiewicz, Krzysztof Kizlich i Ryszard Łagodziec, Muzeum Miasta Sopotu
  • 2013 rok – Salon Sopotu, Sztuka współczesna z kolekcji Państwowej Galerii Sztuki w Sopocie
  • 2014 rok – Prezentacja obrazów (pięciu pasteli) w Państwowej Galerii Sztuki w Sopocie (ze zbiorów Galerii)
  • 2015 rok – Aukcja Dzieł Sztuki z okazji XXI-lecia nawiązania stosunków dyplomatycznych pomiędzy Suwerennym Zakonem Maltańskim a Rzeczpospolitą Polską, Filharmonia Narodowa w Warszawie
  • 2015 rok – XIV Edycja Aukcji Dzieł Sztuki na rzecz Towarzystwa Pomocy im. św. Brata Alberta, Zachęta w Warszawie, Wrocław, Gdańsk, Katowice, Rzeszów
  • 2015 rok – Salon Sopotu, Sztuka współczesna z kolekcji Państwowej Galerii Sztuki w Sopocie

Udział w wystawach zbiorowych za granicą:

  • 1985 rok – Wystawa zbiorowa Środowiska Gdańskiego , Instytut Polski w Paryżu (Francja)
  • 1985 rok – Wystawa zbiorowa Środowiska Gdańskiego , St. Petersburg (Rosja)
  • 1988 rok – Wystawa zbiorowa Środowiska Gdańskiego, Brema (Niemcy)
  • 1989 rok – Wystawa Malarstwa Polskiego, Kopenhaga Schlosscharlottenborg (Dania)
  • 1995 rok – Polskie impresje – Ogólnopolska pokonkursowa wystawa malarstwa zorganizowana przez Fundację Polsko-Japońską im. Miyauchi, Tokio (Japonia)
  • 1996 rok – Obraz 96 – Ogólnopolska pokonkursowa wystawa malarstwa zorganizowana przez Fundację Polsko-Japońską im. Miyauchi, Tokio (Japonia)
  • 2012 rok – Pastels - Salon International 2012, Musee du Pastel, Saint-Aulaye (Francja)
  • 2016 rok – Expo Chianciano (Włochy) (nagroda)

Dzieła