Artysta

Ostrowski, Kazimierz

KAZIMIERZ OSTROWSKI (ur. 14 II 1917 roku; zm. 12 VII 1999 roku)

Urodzony 14 lutego 1917 r. w Berlinie. W 1920 roku wrócił z rodziną do Poznania, a od 1934 roku mieszkał w Gdyni. Od 1945 roku studiował w Państwowej Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych w Gdańsku, w pracowniach prof. A. Nachta-Samborskiego oraz prof. Jacka Żuławskiego. Dyplom uzyskał w 1952 roku. Dzięki stypendium rządu francuskiego w latach 1949-1950 studiował w paryskiej pracowni Fernanda Legera. Po wojnie pracował przy odrestaurowywaniu elewacji kamieniczek w Gdańsku i Poznaniu. Był profesorem Państwowej Wyższej Szkoły Sztuk Plastycznych w Gdańsku. W latach 1964-1987 prowadził pracownię malarstwa, a d 1981 roku do 1984 pełnił funkcję prodziekana na tejże uczelni. W roku 1981 otrzymał tytuł profesora nadzwyczajnego Malarz, projektant tkanin i witraży. Zmarł w 1999 roku w Gdyni. W 2002 roku Zarząd Okręgu Gdańskiego ZPAP podjął uchwałę o przyznawaniu corocznie Nagrody im. Kazimierza Ostrowskiego.  Jej laureatami są: prof. Maciej Świeszewski, prof. Stefan Gierowski, prof. Jacek Sempoliński, prof. Kiejstut Bereźnicki, prof. Teresa Pągowska. 26 października 2006 roku odsłonięto pamiątkową płytę z brązu na fasadzie domu, w którym mieszkał przy ulicy Abrahama w Gdyni.

Prace Kazimierza Ostrowskiego znajdują się m.in. w Muzeum Narodowym w Gdańsku, Warszawie, Poznaniu, Szczecinie, Krakowie i Wrocławiu, w muzeach i galeriach oraz zbiorach prywatnych w kraju i za granicą.

WYSTAWY:

Wystawy indywidualne:

Około 60 wystaw indywidualnych.

  • 1990 rok – Instytut Polski w Paryżu (Francja)
  • luty 2000 rok – Bez tytułu – pamięci profesora Kazimierza Ostrowskiego – wystawa zorganizowana przez przyjaciół i uczniów artysty, Galeria 78 w Gdyni

Udział w wystawach zbiorowych w kraju:

  • 1957 rok – Ogólnopolska Wystawa Młodego Malarstwa, Rzeźby i Grafiki , Sopot (I nagroda za malarstwo)
  • 1959 rok – Ogólnopolska Wystawa Młodego Malarstwa, Rzeźby i Grafiki , Sopot (I nagroda za malarstwo)
  • 1966 rok – Festiwal Polskiego Malarstwa Współczesnego w Szczecinie (nagroda rektora Politechniki Szczecińskiej)
  • 1970 rok – Festiwal Polskiego Malarstwa Współczesnego w Szczecinie (Grand Prix)
  • 1971 rok – Wystawa Okręgu Gdańskiego ZPAP, Gdańsk (nagroda honorowa)
  • 1972 rok – Festiwal Polskiego Malarstwa Współczesnego , Szczecin (Nagroda Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Gdańsku)
  • 1985 rok – VI Biennale Sztuki Gdańskiej (wyróżnienie honorowe)
  • 1985 rok – Profesor i jego uczniowie – malarstwo, BWA w Sopocie
  • 1988 rok – I Biennale Małych Form Malarskich w Toruniu (wyróżnienie)
  • 1992 rok – Wystawa laureatów nagrody Wojewody Gdańskiego w dziedzinie plastyki za 1991 rok w Art Gallery Fos w Gdańsku

Udział w wystawach zbiorowych za granicą:

  • Moskwa (Rosja)
  • Berlin (Niemcy)
  • Praga (Czechy)
  • Visby (Szwecja)
  • Rostock (Niemcy)
  • Bukareszt (Rumunia)
  • Paryż (Francja)
  • Glasgow (Wielka Brytania)
  • Kalmar (Szwecja)
  • Plymouth (Wielka Brytania)
  • Aberdeen (Wielka Brytania)
  • Tokio (Japonia)
  • Sztokholm (Szwecja)
  • Londyn (Wielka Brytania)
  • Leningrad (Rosja)
  • Brema (Niemcy)
  • Neapol (Włochy)
  • Houston (USA)

NAGRODY I WYRÓŻNIENIA:

  • 1949 rok - Stypendium rządu francuskiego – roczne studia w paryskiej pracowni Fernanda Legera
  • 1957 rok – I nagroda za malarstwo w Ogólnopolskiej Wystawie Młodego Malarstwa, Rzeźby i Grafiki , Sopot
  • 1959 rok – I nagroda za malarstwo w Ogólnopolskiej Wystawie Młodego Malarstwa, Rzeźby i Grafiki , Sopot
  • 1959 rok – Nagroda artystyczna miasta Gdyni
  • 1961 rok – Wyróżnienie Polskie Dzieło Plastyczne w XV-lecie PRL, Warszawa
  • 1964 rok – Nagroda Przewodniczącego Prezydium Wojewódzkiej rady Narodowej w Gdańsku na XX-lecie PRL w Twórczości Plastycznej , Sopot
  • 1965 rok – Nagroda Ministra Kultury i Sztuki na XX-lecie PRL w Twórczości Plastycznej, Warszawa
  • 1966 rok – Nagroda rektora Politechniki Szczecińskiej na Festiwalu Polskiego Malarstwa Współczesnego w Szczecinie
  • 1970 rok – Złoty Krzyż Zasługi
  • 1970 rok – Grand Prix na Festiwalu Polskiego Malarstwa Współczesnego w Szczecinie
  • 1971 rok – Nagroda honorowa na Wystawie Okręgu Gdańskiego ZPAP, Gdańsk
  • 1972 rok – Nagroda Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Gdańsku na Festiwalu Polskiego Malarstwa Współczesnego , Szczecin
  • 1974 rok – Medal pamiątkowy za czynne zainteresowanie sprawami miasta od Prezydium MRN w Gdyni
  • 1974 rok – Nagroda prezydenta miasta Gdyni za całokształt pracy twórczej
  • 1975 rok – Nagroda zespołowa za projekt zagospodarowania rynku w Krapkowicach w konkursie Środowisko, w którym żyjemy
  • 1976 rok – Medal od prezydenta miasta Gdyni na 50-lecie miasta
  • 1982 rok – Nagroda I stopnia Ministerstwa Kultury i Sztuki
  • 1985 rok – Nagroda I stopnia rektora PWSSP w Gdańsku
  • 1985 rok – Wyróżnienie honorowe na VI Biennale Sztuki Gdańskiej
  • 1988 rok – Wyróżnienie na I Biennale Małych Form Malarskich w Toruniu
  • 1988 rok – Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski
  • 1991 rok – Nagroda Wojewody Gdańskiego za osobowość Artysty-Pedagoga
  • 1995 rok – Nagroda artystyczna prezydenta miasta Gdyni

REALIZACJE MALARSTWA ŚCIENNEGO:

  • 1952-1955 rok – zabytkowe kamienice przy Długim Targu w Gdańsku
  • 1956-1957 rok – zabytkowe kamienice przy Starym Rynku w Poznaniu
  • 1974 rok – elewacje kamienic przy Starym Rynku w Krapkowicach
  • 1977 rok – ściana ceramiczna Teatru Muzycznego w Gdyni (wspólna realizacja ze Zbigniewem Alkiewiczem)

JERZY KAMROWSKI (18 wrzesień 1995 rok):

„Pan Majster”

Zasada logicznej kompozycji obrazu stanowi jedną z podstawowych reguł europejskiej tradycji artystycznej. Niezależnie bowiem od epoki, stylu czy kierunku, zwykle najwyżej oceniano tych malarzy, u których geometryczny plan dzieła jest najbardziej klarowny, najczystszy. Stąd szacunek dla Ucella, Pierra della Francesca, Vermeera czy Picassa… i nieważne, czy geometria w ich obrazach została ukryta czy widoczna – drugorzędna to sprawa, zależna od upodobań okresu historycznego.
Z drugiej strony konflikt logiki i emocji bywał zwykle źródłem dziwnej poezji w malowidłach wielkich mistrzów, gdy dążąc do perfekcyjnie statycznej kompozycji, osiagali coś znacznie cenniejszego, coś znacznie trudniejszego niż sama systematyzacja elementów i doskonałość konstrukcji.
Owo zwarcie emocji i logiki bardzo intensywnie odbiera się oglądając prace Kazimierza Ostrowskiego, popatrując na jego trójkąty, prostokąty i koła, ruchliwe i drgające w swojej zmiennej dynamice a zarazem harmonijnie wpisujące się w statyczny układ płaszczyzny obrazu. Uderza wtedy precyzja i czystość zamysłu, promieniująca równowagą oraz, nie bójmy się tego słowa, fascynująca pewnego rodzaju klasycyzmem.
Są to kompozycje zasadniczo płaskie, posiadające jednak pewną, jak gdyby, skróconą głębię. Pozbawione konwencjonalnej perspektywy linearnej, zawierają sugestię trzeciego wymiaru tłumaczącego przestrzeń wyłącznie kolorem. Wydaje się, że abstrakcja Kazimierza Ostrowskiego wywodzi się z obserwacji natury a nie narzuconej sobie koncepcji – lecz nie drogą naśladownictwa rzeczywistości, o co chodziło impresjonistom, a za pomocą ściśle autonomicznych środków malarskich, które prowadzą do stworzenia odrębnego świata, równoległego acz nie identycznego z tym, który nas otacza. Tkwią wprawdzie w artyście echa dalekich, impresjonistycznych czy kapistycznych wspomnień – wszak to absolwent Szkoły Sopockiej – lecz jedynie jako specyficzne wyczulenie na kolor, bowiem Kazimierz Ostrowski nie ma nic z epigonizmu owych kolorystów, których sztuka chromatyczna, jakże często na ogół blada i nudnawa, wlecze się na usługach przedmiotu, nie będąc w stanie go zwalczyć.
Z drugiej strony, uczeń Lègera, indywidualności nauczyciela potrafił przeciwstawić własną osobowość. Daleki od konstruktywistycznego zauroczenia techniką, ujawnia zamiłowanie do ozdobności, podnosząc ornament do wysokiej, artystycznej rangi, oscylując miedzy potrzebą ładu a spontanicznością, między rygorem geometrii a barokiem dekoracyjności.
W kombinacji płaskich, intensywnych form każdy element, dobrze leżący na płaszczyźnie ma własny sens – graficzny, lecz nade wszystko malarski, każda wibrująca plama, każda żywa i pełna inwencji linia gra z otoczeniem, wtapiając się jednocześnie w całość, współbrzmi z nastrojem kompozycji, wzbogacając go i potęgując.
Wydaje mi się, że osobistą zdobyczą Kazimierza Ostrowskiego, majstra, za którym idą rzesze czeladników, jest indywidualny sposób przekazywania emocji za pomocą koloru, oczyszczonego, zda się, ze wszystkich pozostałości postrenesansowego akademizmu. Zaryzykowałbym nawet twierdzenie, że „Kachu” przywraca kolorowi rolę, jaką ten odgrywał w malarstwie średniowiecznym – podobnie jak u dziecka, daleki od naśladownictwa natury, używany natomiast w sposób heraldyczny.

Źródło: Kazimierz Ostrowski – Kartony, koncepcje, rysunki [23 październik – 29 listopad 1998, Państwowa Galeria Sztuki w Sopocie]. Red. I. Makówka. Sopot: Państwowa Galeria Sztuki, 1998. ISBN 83-909101-4-4.

Dzieła