Artysta

Nowosielski, Jerzy

Jerzy Nowosielski jest bez wątpienia jednym z najwybitniejszych powojennych malarzy polskich. Urodził się 7 stycznia 1923 roku w Krakowie. Ojciec, unita z Łemkowszczyzny, był urzędnikiem kolejowym, matka, katoliczka, pochodziła z rodziny austriackich kolonistów. Syn wychowywany był w tradycji prawosławnej. Mając 14 lat sprawnie malował już akwarele i tempery. W 1942 roku, przez trzy miesiące pozostawał w unickim klasztorze pod Lwowem, gdzie poznał tajniki tworzenia ikon. W 1945 roku związał się z utworzoną wokół Tadeusza Kantora Grupą Młodych Plastyków. W 1947 roku Nowosielski został asystentem Kantora w Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych w Krakowie, rok później uczestniczył w pamiętnej Wystawie Sztuki Nowoczesnej. W 1950 roku odszedł z uczelni i wraz z żoną (zaślubioną rok wcześniej malarką Zofią Gutowską) przeniósł się do Łodzi. Pracował jako urzędnik w Państwowej Dyrekcji Teatru Lalek, następnie utrzymywał się z dorywczych prac plastycznych (projekty scenografii, malarstwo ścienne w kościołach i cerkwiach). W 1954 roku, po pięciu latach przerwy, wystawił swą pracę na IV Ogólnopolskiej Wystawie Plastyki. W tym samym roku - jak podają biografowie artysty - po jedenastu latach odzyskał wiarę. W 1962 roku powrócił do Krakowa i rozpoczął, trwające przez kolejne dziesięciolecia, wykłady malarstwa na Akademii Sztuk Pięknych (od 1976 roku jest profesorem tej uczelni). Nowosielski uprawia malarstwo sztalugowe, scenografię i rysunek. Jest autorem wielu monumentalnych kompozycji ściennych we wnętrzach sakralnych - kościołach katolickich i cerkwiach. Jego twórczość prezentowana była na ponad stu wystawach w kraju i za granicą, m.in. na Biennale w Wenecji (1956) i na Biennale w Sao Paulo (1959). W 1993 roku zorganizowano wielką retrospektywną wystawę artysty w Muzeum Narodowym w Poznaniu, Muzeum Narodowym w Krakowie oraz w stołecznej Galerii "Zachęta". Od 1996 roku działa w Krakowie Fundacja Zofii i Jerzego Nowosielskich, przyznająca m.in. nagrody dla wyróżniających się twórców. W 1998 roku, w uznaniu artystycznych zasług, Jerzy Nowosielski odznaczony został Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski. Swoje poglądy na sztukę, życie, wiarę zawarł twórca w dwóch książkach złożonych z rozmów, jakie przeprowadził z nim Zbigniew Podgórzec: "Wokół ikony" oraz "Mój Chrystus".